04 06 2008

KONFEKSİYONDA KULLANILAN MAKİNA VE APARATLAR

          

 

AMBALAJLAMA MAKİNESİ

 

            Gömlek, tişört, iç çamaşırı, yatak çarşafı gibi ürünlerin paketlenmesinde kullanılan makinelerdir.

            Katlanmış olan ürünler seri şekilde makineden geçirilip paketlenirler. Ambalajlama makinesi kullanılarak bitmiş konfeksiyon ürünlerinin paketleme işleminde yüksek verim sağlanır.

 

            ASKILI TAŞIMA SİSTEMLERİ

 

            Konfeksiyon işletmelerinde seri üretimde giysi parçalarının bir üretim bölümünden diğerine askıda taşındığı sistem.

  

            BANT YERLEŞTİRME APARATI

 

            Bir kumaş üzerine (kenara veya ortaya) bant yerleştirilerek dikilmesinde kullanılan aparat.

 

            BİLYALI BASKI AYAĞI

 

            Ayak tabanına bilyalar yerleştirilmiştir. Bilyalar çalışma sırasında kumaşın düzgün şekilde beslenmesini sağlar. Bilyalı baskı ayaklarının dezavantajı uzun zaman çalışıldığında çerçevede oluşan tozun bilya yataklarına dolarak çalışmasına engel olmasıdır.

 

            BİRİT VE KEMER KÖPRÜSÜ ÇEVİRME APARATI

 

            Dar verev veya düz parçaları diktikten sonra çevirmek amacıyla kullanılan, yaklaşık 25,5 cm. boyutunda bir ucunda çengel ve kilidi, diğer ucunda yuvarlak delikli sap bulunan sert telden yapılmış aparat.

            Kadın iç giyim eşyası askılarını, kravat kuşaklarını, bant veya birit olarak kullanılan dar verev veya düz parçaları açmak için kullanılır. Ayrıca elbise süsleri yaparken verev parçayı kordlu verev tüpün içinden geçirmede ve biz yerinede kullanılır.

  

 

BİYE KESME MAKİNESİ, ŞERİT KESME MAKİNESİ

 

            Şerit kesme makineleri bağlama ve dekoratif amaçlı şerit uzunluklarını kesmek amacıyla dizayn edilmiştir. Şerit kesicilerin iki çeşidi vardır:

       En kesiciler: Bir top kumaştan enine şerit keser. En kesicilerin spiral kesim ve uzunlamasına kesim olmak üzere iki şekli vardır.

                                    

  Boy kesicileri: Uzunlamasına kesici, şerit rulosunu kumaş boyunca keser. Biye, pervaz veya süsleme için yapılan şeritler düz, çapraz veya verev doku yönüne sahip olabilir. Dokuma şerit genellikle düz yada verevdir. Verev doku yönlü şeridin 450 ‘ lik vereve pareler olarak kesilir.

  

            BİYE TAKMA APARATI

 

            Biye geçirme aparatları; A) Bir kenarı kıvırmalı biye geçirme aparatı.

                                                   B) İki kenarı da kıvırmalı biye geçirme aparatı.

 

            BUHAR ISITMALI PRESLER

 

            Bir ayak pedalı ve tutamak ile hidrolik ve pnömatik olarak işletilen, karşılıklı alt ve üst yataktan oluşan ısı, nem, basınç ve soğutma etkisiyle telalı giysilere kalıcı form veren düz yada kavisli çok çeşitli şekillerde olan presler.

 

          Buhar ısıtmalı preslerde sıcaklık, buharın yardımı ile elde edilir. İşlem 0,5 MPa’lık basınç ve 130 – 1400 C arasındaki sıcaklıkta düzgün buhar ile gerçekleştirilir. Buhar, silikonlu kanvaz veya drill kumaşla kaplı her iki yataktan veya üstten verilir. Buhar presi aşağıda verilen işlemleri uygulamak için kullanılır: Giysinin belirli bir bölümünü ütülemede kolaylık sağlamak, bitmiş giysiye şekil vermek, düzgünleştirmek, ve bedene oturmasını sağlamak, giysi parçalarını, birleştirme işlemlerinin iyi yapılabilmesi için düzgünleştirmek ve şekil vermek amacıyla, ştrayhgarn kumaşların buharlanması ve ütülenmesi, yün kumaşların kullanılmasından önce çektirilmesi için, giysilerde kat izleri ve pileleri ütülemek için, giysilerin yüzünü ve tersini aynı anda ütülemek için.

            Ütülemede sıcaklık ayarı, makinenin kapalı olduğu süre veya uygun ütü kaplamasıyla gerçekleştirilir.

 

            BÜZGÜ AYAĞI

 

            Giysi parçasını sabit miktarda büzen, tek bir kumaş parçasını büzmek için kullanılabildiği gibi tek işlemde bir farbayı büzerek başka bir kumaş parçasına dikmek içinde kullanılabilen ayak.

 

            CEP KIVIRMA APARATI

 

            Değişik ölçülerde ve şekillerdeki cepleri hızlı ve düzgün bir şekilde kıvırmada kullanılan aparatlar.

             Cep kıvırma aparatı kullanıldığında; işçilik zamanı azalır ve daha kaliteli üretim gerçekleştirilir.

   

            ÇENTİK ALETİ ( ELEKTRİKLİ )

 

            Özellikle örme, yünlü, gevşek dokunmuş ve hacimli kumaşlarda kullanılan çentik atmaya yarayan elektrikle çalışan alet. Elyafın akıp çentiğin görünmeme durumunu önlemek için çentik açıcı bıçak elyafı hafifçe yakmak için ısıtıcı eleman taşır.

           Elektrikli çentik aletinin; kontrol şalteri ve el tutamağı bulunan bir koruyucu içindeki ısıtma elemanına bağlı tel şeklinde bıçağı vardır. Bıçağın dağlama hareketi yanık izine benzeyen sınırlı derinlikte çentik oluşturur.

            Bu aletler termoplastik elyaf veya bazı astarsız giyim eşyasının kesiminde kullanılmaz.

            Sıcak ve soğuk çentikleme için farklı modeller vardır.

 

 

            ÇENTİK ALETİ ( ELLE ÇALIŞAN )

 

            Özellikle sık dokunmuş kumaşlarda kesim kenarlarına yiv şeklinde çentik oluşturmak için kullanılır. Bir tabana bağlı yayı geri atma pistonuna bağlanmış düz bıçaklı alettir.

 

 

            Kumaş katının altına ittirilen bir ayak üzerinde hareket çubuğu içinde hareket ettirilen çıt bıçağı tutturulur.

            Alet başının üzerinde elle bastırılarak çıt bıçağı kumaş katının içinden aşağı doğru itilir ve kumaş uygun yerinden çentiklenir.

            Çıt aleti ile yapılan işlemde bant bıçağının yardımı ile yapılan çıt atma işleminin tersine, kesim parçasında tüm kumaş katı yüksekliği boyunca sabit devamlı düzgün yapıda çentik elde edilir.

 

            ÇENTİK ZIMBASI, ÇIT ZIMBASI

 

            V şeklinde veya değişik şekillerde kağıt şablonların ve karton kalıpların kenarına dar çentik açan el aletidir 

           

 

ÇEVİRME APARATI ( DÜZ )

 

            Giysi parçalarının dikilip çevrilmesinden sonra köşelerini açmakta kullanılan, genellikle 10 cm. boyunda ve 2,5 cm. eninde, bir ucu yuvarlak diğer ucu sivri, ince tahtadan veya plastikten yapılmış alet.

            Yakalar, cepler, kol ağızları, kemerler, kuşaklar ve astarlanmış giyim eşyalarının köşelerini açmak ve düzeltmek için kullanılır. Ütü işleminde yardımcı olarak kullanılabilir.

            ÇEVİRME APARATI ( NOKTA VE TÜP )

 

            Yakaların kol ağızlarının, ceplerin ve klapların uçlarını, ilmekler ve askılar için yapılmış kumaş hortumları, kemer ve kuşakları çevirmek için kullanılan eğri kollarla tasarımlanmış, yaklaşık 6,5 mm. Çapında, bir kolu nokta biçiminde biten, diğeri ise kör uçlu madensel maşadır.

 

 

            ÇITÇIT ZIMBASI

            Giyim eşyasına dikilmeyen kancalı çıtçıtları geçirmede ve kancalı çıtçıtları tamir etme veya değiştirmede kullanılan, karşıt çenelerinden birine sivri uçlu plaka ve diğerine duylu plaka geçirilmiş olan, kerpeten gibi hareket eden yaylı mihvere menteşelenmiş alet.

  

            Çıtçıtın dekoratif yüzeyini korumak için, çıtçıt zımbasının sivri uç ve duylu plakaları kauçuk disklerle kaplanabilir.

 

 

            DELİK ZIMBASI

 

            Bir çenesine monte edilmiş kremayer dişlisi ile kontrol edilen boyut seçici zımbası ve öbür çenesinde yassı plaka bulunan kerpeten gibi yayla hareket eden mihvere menteşelenmiş alet.

            Kemerlerde toka dilinin geçeceği delikleri açmak , iliklerin gözlerini kesmek ve ya kenara şerit geçirmek için derilerde ve yapay derilerde kullanılır.

 

 

            DÜĞME AYAĞI

 

            Kalıplı dökülüp tek parça olarak veya iki parçalı üretilip sonra birleştirerek oluşturulan düğmelerin dikiş gözü bulunan alt parçasına düğme ayağı denir.

 

           

DÜĞME DİKME MAKİNELERİ

 

            Düz dikiş veya tek iplikli zincir dikiş yapan, çeşitli giysilere düğme dikmek amacıyla kullanılan makineler. Düğme dikme makinelerindeki değişkenler; düğmenin tipi, büyüklüğü, şekli, deliklerin sayısı, yerleşim şekli, dikim şekli, dikiş tipi ve dikiş sayısıdır. Düğme kavrayıcının tasarımı düğmenin büyüklüğü ve şekline göre saptanır. Dikim şekli ise düğmenin ayaklı veya saplı olup olmadığına ve delik sayısına göre ( bu delikler pareler veya kesişen hatlar üzerinde olabilirler )

 

            Düğmeler değişik yapılarda olabilir; kalın kumaşlardan yapılan giysilerde düğmeler yassı olursa iliklendikleri zaman düğmenin arkasında giyim eşyasının kalınlığını alabilecek bir iplik çıkıntısı yapmak gerekir. Bu özellik dkiş işlemi sırasında düğmenin üstünde bir aralık oluşturma parmağı ile sağlanabilir. Ayaklı düğmeler dikiş sırasında yan tarafından kavranır ve iğne alternatif olarak giyim eşyasına, sonra ayak deliğine ve ondan sonra tekrar kumaşa geçer.

 

                        

            ETİKETLE NUMARALAMA MAKİNELERİ, NUMARATÖR ( METO MAKİNESİ )

 

            Kesim parçalarını işaretlemek için kullanılan etiketler serimdeki kat sayısı, kesim numarası, demet numarası, beden numarası ve bir demetteki kesilmiş toplam beden sayısı gibi bilgileri içerir.

 

 

            Bu aletlerin kullanımında iş safhalarının anlamlı şekilde birleştirilmesine, örneğin kesim plan aktarımı ile kesim planında bulunan bir giysi ürününe ait kesim parçalarının işaretlenmesine, dikkat edilmelidir.

 

 

            İşaretlemenin basit bir şekli el numaratörü ile gerçekleşir. Bu numaratör ile yapışkan etiketler kesilmiş giysi parçalarına baskı ve yuvarlama hareketi ile tutturulur iş yerinde yapılan araştırmalar, numaratör gibi elle etiketleme aletlerinin, devamlı çalışmaya uygun olmadığını göstermiştir. Çünkü bedene tek yönlü yüklenilmesine yol açmaktadırlar. Bu işaretleme yönteminde, çalışan kişinin hızı doğrudan işlemin hızıdır.

            Numaratörlerin yerine etiket makineleri kullanılabilir. Etiket makinesinde etiketler, giysi parçasına dikilerek veya sıcaklık ve basınç yoluyla otomatik olarak tutturulur.

            Bu makinelerde, üreticiler tarafından verilen etiketleme hızı dakikada yaklaşık 130 etikettir. Ancak efektif çalışma hızı daha düşüktür ve büyük ölçüde çalışma alanının optimizasyonuna bağlıdır.

 

                       

            FERMUAR AYAĞI

 

            Mafsallı yad sabit şekilde olabilen, dar ayak şekillerindeki baskı ayakları. Fermuar dikiminde kolaylık sağlamak ve düzgün dikiş elde etmek amacıyla kullanılır.

  

            FERMUAR AYAĞI ( GÖRÜNMEZ FERMUARLAR İÇİN OLUKLU )

 

            Giysiye görünmez fermuar uygulamak için kullanılan, iğne yarığının sol ve sağında tünel açıkları bulunan, plastik veya metalden, geniş kaidesi ile basınç oluşturan ayak. Baskı miline bağlanması için mihveri vardır.

 

            FERMUAR AYAĞI ( GÖRÜNMEZ FERMUARLAR İÇİN RULOLU)

 

            Giysiye görünmez fermuar uygulamalarında kullanılan, fermuar halkasını iğne açıklığının sol veya sağına beslemek için ön üst tarafında oluklu rulo bulunan, üzerinde makineye bağlanmak için mihveri olan geniş kaideli fermuar ayağı.

            Ayaktaki rulolu oluk, spiral veya dişleri dik tutmak ve fermuarı pozisyona sokarak sık dikiş yapılmasını sağlamak için tasarlanmıştır.

 

  

            FERMUAR AYAĞI ( İKİ PARMAKLI )

           

            İğneye yer sağlamak için üst bölümünde dairesel açıklığı bulunan ve menteşeli olabilen, dar iki parmaklı kasideye sahip madensel baskı ayağı tipi. Özellikle ağır kumaşlarda, patlete fermuar takma işleminde, fermuar dişleri veya spiralin yüksek olan kenarına yakın dikiş yapabilmesine olanak sağlamak için kullanılır.

 

  

            FERMUAR AYAĞI ( SOL VEYA SAĞ AYARLANABİLİR )

            Ortalanmış, kapaklı veya patlete fermuar uygulamalarında kullanılan, iki tarafı çentikli, tek parmaklı, sert basınç oluşturan ve ayarlanabilir yatay kayma çubuğuna bağlı bir mihveri olan fermuar ayağı. Fermuar dişleri veya spiral hattının kenarına yakın yerde dikiş yapabilmeye, fermuar konstrüksiyonunun aynı yönde her iki tarafının da dikilebilmesine olanak sağlar.

 

            FERMUAR AYAĞI ( TEK PARMAKLI )

 

            Fermuar dişleri veya spiralin yukarı kalkık kenarına yakın dikiş yapılmasına olanak sağlamak ve benzeri fermuarsız yukarı kalkık kenarlara çıma dikişi çekmek, ortalanmış fermuar uygulamalarında ve patlet önüne fermuar takmak için kullanılan fermuar ayağı.

 

 

            İğneye yer sağlamak için çentikli menteşeli veya tek sol ya da sağ parmaklı kaideli olan bu tip baskı ayağı; baskı miline bağlanmak için mihverli olarak yapılmıştır.

            Belirli bir sınıf ve tip makineye takılarak, sağ veya kenara dikiş yapmak üzere iğne yarığı sağda veya solda olacak şekilde tasarımlanır.

 

            FİKSAJ PRESLERİ, TELA YAPIŞTIRMA PRESİ

 

            Tekstil yüzeyi ile telaların birleştirdiği; çeşitli etki biçimi, verimlilik ve yapıya sahip basit masa presinden, otomatik prese kadar olan türleri içeren presler.

 

 

 

            Teknik yapı açısından ikiye ayrılır.

1-     Otomatik tela yapıştırma presleri: Bu makinelerde basınç etkisi sonsuz bant biçiminde dönen iki silindir üzerinde gerçekleşir.

2-      Kesintili çalışan plakalı presler: Karşılıklı ve sırayla çalışan iki hareketli fiksaja sahip preslerdir.

 

  

            GÖMLEK PATI KIVIRMA APARATI

 

            Gömlek patlarını değişik ölçü ve şekillerde kıvırmada kullanılan aparatlar. Pat kıvırma aparatı ile işlem hızlı ve kaliteli bir şekilde yapılabilir. 

 

 

            HİDROLİK TELA YAPIŞTIRMA PRESİ

 

            Tela yapıştırma işleminde yüksek baskı elde etmek amacıyla kullanılan preslerdir. Hidrolik preslere; gömlek yaka ve manşetlerinde kırışıksız, kaliteli bir yapıştırma sağlanır.

  
           İLİK MAKASI

 

            Otomatik makinede açılmayan iliklerin içini yarmak için kullanılan, göbeğinden belirli bir uzaklıkta kesici bıçağın kesme mesafesini ayarlayan somun ve cıvatası bulunan, özel kesici alet.

 

 İLİK MAKİNELERİ

 

            İlik dikişi yapan düz dikiş ya da zincir dikiş makineleri. İlik makinelerinde, ucu açık ilikler, kapalı ilikler, gözlü veya gözsüz klapa ilikleri ve gözcükler yapılabilir. Bu ilikler değişik makine ve aparatlarla gerçekleştirilebilir. İlik makinelerinde iğne, eksantrikli sistem ile zikzak hareketi yaparak dikiş oluşturulur; uzunluk sıklık ve adım ayarı değiştirilebilir.

            En basit ilikler gömlekler, bluzlar ve diğer hafif giyim eşyalarında; daha karmaşık olanlar ise ağır giyim eşyalarında kullanılır.

            İlik makinelerindeki değişkenler; iliğin biçimi, boyutu, dikiş tipi ( düz dikiş, tek veya iki iplikli zincir dikiş ), dikiş hattı ile bitişiğindeki kumaşın arasındaki ara, dikiş yoğunluğu, ilik dikilmeden önce mi yoksa sonra mı kesildiği, iliğin bıçakla kesilmesi ya da süs amacıyla bıçak düşürülmeden dikilmesi ve iliği çevreleyen temel ipliği örten özel ipliğin olup olmadığı, üst veya alt ipliklerden birinin gergin olarak ilik açılmasıdır.

            İlik makinelerinin yaptığı belirli işlemler:
    Dairesel ilik, gözcük yapabilir.   Gömlek veya bluzlarda olduğu gibi düz bir kesiğin iki yanında sonlarında birer punteriz bulunan iki dar çubuk yapabilir.     Ceketlerin kol ağızlarındaki yalancı ilikler gibi kesiksiz bir çubuğun etrafından geçen sürekli dikiş hattının diğer tarafında da sürekli dikiş yapabilir.        Ceketin klaplarında olduğu gibi kol ağzı iliklerine benzer ancak daha büyük boylu, deliği kısmen veya tamamen kesilmiş ve sonu punteriz ile kaplanış ilik yapabilir.

       Gözlü ilik makinelerinde dekoratif ilik açılabilir.

       Ceketlerin ve pantolonların ön bedenlerindeki gibi gözlü ilik yapabilir.

        Özellikle örme giysilerde kullanılan ikinci çubuğun, birinci çubuğun ilik dikişleri üzerine ucu kapamak suretiyle oluşturduğu ilik yapabilir.

İlik bıçağın önce veya sonra düşürülmesine göre, dikilen ürün ve makineye göre belirlenir. Önceden kesilen iliklerin avantajı, düzgün görünüş ve ipliğin deliğin kesilen kenarını etkin şekilde örtmesidir. Dezavantajları ise dikim işlemi başladıktan sonra deliğin durumunun değiştirilememesi ve deliğin kenarında kumaşın hafifçe sarkınca dikiş oluşumunun düzgünlüğünün bozulabilmesidir. Bu durumda önceden kesilen iliklerin yapımını sık dokunmuş ve çok dinklenmiş kumaşlarla sınırlıdır.

  

            Sonradan kesilen iliklerin avantajları; kumaş kenarının ipliği bir miktar koruması, dikilme sırasında kumaşın daha d

1697
0
0
Yorum Yaz